Мы собрали историю района, который находится в границах Турецкой Республики Северного Кипра,...

Мы собрали историю района, который находится в границах Турецкой Республики Северного Кипра, был закрыт для заселения в течение 46 лет, а накануне был частично открыт для посещения.

 

İnceleme: Kapalı Maraş

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sınırları içerisinde yer alan, 46 yıldır yerleşime kapalı olan ve bir gün önce kısmen halka açık olan bölgenin tarihini topladık.

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) sınırları içinde yer alan ve 46 yıldır kapalı olan Maraş ilçesinin bir kısmı sakinlere yeniden açıldı.

1974 yılında Kıbrıs’taki barışı koruma harekatı sırasında Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından işgal edilen Maraş’ın açılma süreci başlamış ve yerleşime kapatılmıştır.

KKTC Başbakanı Ersin Tatar, Ankara ziyareti sırasında alanın açılması kararını açıkladı. Bu bölgenin açılması için hazırlanan yol haritasına uygun olarak çalışmalarını belli bir aşamaya getirdiklerini ve ilk somut adımı attıklarını kaydetti.

Tatar, «Halkımıza bir halk plajı, Demokrasi Bulvarı ve bölgemizin kıyı kesimini sağlamak için çalışmalarımıza başlıyoruz» dedi.

Daha önce hayalet bir şehre dönüşen Maraş’a ilk canlı suyu verdiklerini vurgulayan Erdoğan, «Umarım Perşembe sabahı bu bölgedeki sahili kullanabiliriz.» Dedi.

Bir dönem en popüler tatil yeri olan ve Hollywood yıldızlarının ziyaret ettiği Maraş, adayı ikiye bölen yeşil hat üzerinde yer alıyor ve tampon bölge konumunda.

46 yıldır kapalı olan ve «hayalet kasaba» olarak anılan Maraş bölgesi, uzun yıllardır devam eden Kıbrıs görüşmelerinde pazarlık konusu olmuştur.

Türk tarafının iyi niyetleri neticesinde defalarca bölgenin yerleşime açılması yönünde girişimlerde bulunulmuş, ancak her seferinde her şey boşa çıkmıştır.

Yunan tarafı Maraş’ta tavizsiz bir tutum sergiliyor

Birleşmiş Milletler (BM) himayesinde Kıbrıs görüşmelerinde kapsamlı bir çözümün parçası olarak da tartışılan Maraş konusunda, Rum tarafının amansız konumu nedeniyle bir anlaşmaya varılamadı.

1980’lerde ve 1990’larda alan müzakere masasında defalarca tartışılsa da Rum tarafının muhalefeti nedeniyle süreç tamamlanamadı.

1993 yılında, dönemin BM Genel Sekreteri tarafından önerilen güven artırıcı önlemler paketinin bir parçası olarak, Türk tarafı Boutros Ghali, Lefkoşa uluslararası havalimanının açılması karşılığında, Maraş’ı her iki tarafın da BM kontrolünde ortak kullanımına açmayı kabul etti, ancak bu plan Rumlar tarafından kabul edilmedi.

KKTC’nin kurucu başkanı Rauf Denktaş, 2003 yılında Yunan lider Taşöz Papadopulos’a, Kıbrıs’ın her iki tarafında dış ticaret, ulaşım, seyahat, kültür ve spor faaliyetleri üzerindeki tüm kısıtlamaların kaldırılması karşılığında Maraş’ın Rum kesiminin kontrolünü devretmesini önerdi, ancak bu öneri bir yanıt bulamadı Yunan tarafında.

Annan planıyla ilgili 2004 yılında yapılan referandum Yunanlılar tarafından kabul edilirse, Maraş Rum tarafının kontrolünde kalacaktı. Kıbrıslı Türkler’in% 64.91’i Annan planına evet demesine rağmen, Kıbrıslı Rumların% 75.83’ü hayır dedi ve bu çözüm olasılığını dışladı.

2017 yılında Crans-Montana’da düzenlenen Kıbrıs Konferansı, Rum tarafının amansız yaklaşımı nedeniyle yine sonuç vermeyince, kapsamlı bir çözüm olasılığının neredeyse imkansız olduğu ortaya çıktı.

Maraş’ı açma süreci geçen yıl başladı

22 Mayıs’ta KKTC’de kurulan Milli Birlik Partisi (UBP) — Halk Partisi (HP) koalisyon hükümeti, Maraş’ı Türk yönetiminde uzlaşmaya açmak için çalışmalara başladı.

Geçen yıl KKTC’de 18 Haziran’da Bakanlar Kurulu toplantısında, bir grup uzmanla Maraş’ın açılması ve bilimsel bir envanter yapılması için adımlar atılmasına karar verildi.

Bölgede geçen yıl Temmuz ayında gerçekleştirilen ilk envanter çalışmasına KKTC Başbakanı Ersin Tatar ile Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Kudret Özersay katıldı.

Tatarlar ve Özersay, Maraş’ın keşfi lehine görüşlerini defalarca ifade ettiler.

Tatar Başbakanı, bir AA muhabirine verdiği röportajda, hükümetin kapalı alan konusunda adım attığını ve artık rutinin bozulduğunu söyledi.

Tatarlar, bu bölgenin açılması konusunda uluslararası hukuka aykırı olmak istemediklerini belirterek, «Bizim fikrimiz, orada bulunan tüm malların eski sakinlerine iade edilmesi şartıyla Maraş’ı açmaktır» dedi.

Özersay, Maraş projesinin KKTC idaresi altında eski sakinlere yerleşim alanı açmak anlamına geldiğini de söyledi.

Türkiye Barolar Birliği Maraş’ta buluştu

15 Şubat’ta Türkiye Barolar Birliği (TBB) Maraş’ta “Kapalı Maraş’ın Açılmasının Hukuki, Siyasi ve Ekonomik Yönleri” başlıklı bir toplantı yaptı.

Toplantının nihai bildirgesinde, «Kapalı Maraş, uluslararası hukuk ve adalete uygun olarak açılmalı ve 1974’e kadar orada yaşayan halkının çıkarları korunmalıdır» deniyor.

В августе прошлого года вице-премьер-министр и Министерство иностранных дел ТРСК провели экскурсию по закрытому Марашу для журналистов, зарегистрированных в Турецкой прессе ТРСК и Союзе иностранной прессы. Журналисты, посетившие район в сопровождении сотрудников Министерства иностранных дел, получили информацию об истории и статусе района.

EVKAF заявляет, что Мараш является землей вакыфа

Османское наследие на острове Управление вакыфов Кипра (EVKAF) заявляет, что земля, на которой расположен закрытый Мараш, принадлежит EVKAF.

Глава EVKAF Ибрагим Бентер сообщил агентству Anadolu (AA), что территория закрытого Мараша составляет около 4500 гектаров, и она принадлежит трем вакыфам: Вакыфу им. Лалы Мустафа Паши, Вакыфу им. Абдуллы Паши и Вакыфу им. Билала Ага.

Отметив, что после завоевания Кипра Лала Мустафа Паша купил на свои собственные деньги земли в этом районе и пожертвовал их, и эти территории в течение 300 лет использовались в качестве земель вакыфа, Бентер сказал: «Там есть мечети и гробницы. Однако в период британского правления эти земли были незаконно переданы грекам и церкви. Фактически, грекам и церкви было дано право пользования, а не собственности, и британцы это признали. Таким образом, закрытый Мараш — это 100% земля вакыфа. У нас есть все учредительные документы и британские документы, подтверждающие это. Наша надежда — открыть закрытый Мараш для использования его как земли вакыфа».

В резолюции № 550, принятой в 1984 году Советом Безопасности ООН по Марашу, говорится: «СБ ООН считает попытки заселить любую часть Мараша лицами, не являющимися ее жителями, недопустимыми и призывает передать этот район под управление ООН».

«Высшая» поддержка от Турции

Работы ТРСК по открытию Мараша для заселения получили большую поддержку со стороны Турции.

В своем выступлении во время визита Татара в Анкару президент Реджеп Тайип Эрдоган подчеркнул, что хорошо знает важность открытия Мараша для граждан ТРСК.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Perşembe sabahı ilk adım olarak Kıbrıslı Türklerin Maraş sahilinden yararlanmak için kapalı bölgeye girebileceklerinden duyduğu memnuniyeti dile getirerek, “Karşı tarafın muhalefeti boşa gitti. Bölgede kullanıma açık özel mülkiyet yoktur, bu konuda herhangi bir hak talep edilmeyecektir. Mülkiyet hakları çalışmalarının en kısa sürede tamamlanacağını ve alanın tamamen kullanıma açık olacağını umuyoruz. KKTC yetkililerine bu konuda mümkün olan her türlü desteği vermeye hazırız. «

Başkan Yardımcısı Fuat Oktay, Maraş’la ilgili kararın ardından sosyal medya hesabından paylaştığı bir paylaşımda, «Dürüst ve hukuken uzun süredir boşta kalan güzel Maraş’ı açıyoruz» dedi.

KAYNAK : AA

 

Турецкий